diff --git a/autoload/class.DbModel.php b/autoload/class.DbModel.php
deleted file mode 100644
index ae8597e..0000000
--- a/autoload/class.DbModel.php
+++ /dev/null
@@ -1,79 +0,0 @@
-<?php
-class DbModel
-{
-  public $data;
-  public $table;
-  public $table_key = 'id';
-
-  public function __construct( $id )
-  {
-    global $mdb;
-
-    if ( $id )
-    {
-      $result = $mdb -> get( $this -> table, '*', [ $this -> table_key => $id ] );
-      if ( is_array( $result ) ) foreach ( $result as $key => $val )
-        $this -> $key = $val;
-
-        if ( is_array( $this -> otm ) ) foreach ( $this -> otm as $otm )
-        {
-          if ( $otm['skey'] )
-          {
-            $result2 = $mdb -> select( $otm['table'], '*', [ $otm['fkey'] => $id ] );
-            if ( is_array( $result2 ) ) foreach ( $result2 as $row2 )
-            {
-              $this -> data[ $otm['name'] ][ $row2[ $otm['skey'] ] ] = $row2;
-            }
-          }
-          else
-            $this -> data[ $otm['name'] ] = $mdb -> select( $otm['table'], '*', [ $otm['fkey'] => $id ] );
-        }
-
-        if ( is_array( $this -> sotm ) ) foreach ( $this -> sotm as $sotm )
-        {
-          $this -> data[ $sotm['name'] ] = $mdb -> select( $sotm['table'], $sotm['column'], [ $sotm['fkey'] => $id ] );
-        }
-    }
-  }
-
-  public function __get( $variable )
-  {
-    if ( array_key_exists( $variable, $this -> data ) )
-      return $this -> data[$variable];
-  }
-
-  public function __set( $variable, $value )
-  {
-    $this -> data[$variable] = $value;
-  }
-
-  public function save()
-  {
-    global $mdb;
-
-    if ( $this -> __get( $this -> table_key ) )
-    {
-      $table_id_param = $this -> table_key;
-      $table_id_value = $this -> __get( $this -> table_key );
-      $data_tmp =  $this -> data;
-      unset( $data_tmp[ $table_id_param ] );
-
-      $mdb -> update( $this -> table, $data_tmp, [ $table_id_param => $table_id_value ] );
-
-      return $table_id_value;
-    }
-    else
-    {
-      $mdb -> insert( $this -> table, $this -> data );
-      $this -> __set( $this -> table_key, $mdb -> id() );
-    }
-    return $this -> __get( $this -> table_key );
-  }
-
-  public function delete()
-  {
-    global $mdb;
-    return $mdb -> delete( $this -> table, [ $this -> table_key => $this -> __get( $this -> table_key ) ] );
-  }
-
-}
diff --git a/autoload/shop/class.Promotion.php b/autoload/shop/class.Promotion.php
index 6895ef6..b5c32f1 100644
--- a/autoload/shop/class.Promotion.php
+++ b/autoload/shop/class.Promotion.php
@@ -1,11 +1,9 @@
 <?php
 namespace shop;
 
-use DbModel;
-
-class Promotion extends DbModel
+class Promotion
 {
-  public $table = 'pp_shop_promotion';
+  private $data = [];
 
   public static $condition_type = [
     1 => 'Rabat procentowy na produkty z kategorii 1 jeżeli w koszyku jest produkt z kategorii 2',
@@ -17,6 +15,25 @@ class Promotion extends DbModel
 
   public static $discount_type = [ 1 => 'Rabat procentowy' ];
 
+  public function __construct( $id )
+  {
+    global $mdb;
+
+    if ( $id )
+    {
+      $result = $mdb->get( 'pp_shop_promotion', '*', [ 'id' => $id ] );
+      if ( is_array( $result ) )
+        $this->data = $result;
+    }
+  }
+
+  public function __get( $variable )
+  {
+    if ( isset( $this->data[$variable] ) )
+      return $this->data[$variable];
+    return null;
+  }
+
   public static function get_active_promotions()
   {
     global $mdb;
diff --git a/docs/CHANGELOG.md b/docs/CHANGELOG.md
index dae77c0..fdaeb91 100644
--- a/docs/CHANGELOG.md
+++ b/docs/CHANGELOG.md
@@ -4,6 +4,35 @@ Logi zmian z migracji na Domain-Driven Architecture. Najnowsze na gorze.
 
 ---
 
+## ver. 0.284 (2026-02-16) - DbModel elimination
+
+- **DbModel** — usunięcie klasy base ORM
+  - USUNIETA: `autoload/class.DbModel.php` — jedyny konsument (`shop\Promotion`) ma teraz wbudowany konstruktor + `__get()`
+  - UPDATE: `autoload/shop/class.Promotion.php` — usunięto `extends DbModel` + `use DbModel`, wbudowano minimalny konstruktor z `$mdb->get()` i `__get()`
+  - Testy: 454 OK, 1449 asercji
+
+---
+
+## ver. 0.283 (2026-02-16) - Legacy class cleanup — S, Html, Email, Image, Log, Mobile_Detect → Shared namespace
+
+- **class.S.php → Shared\Helpers\Helpers**
+  - PRZENIESIONA: `class.S.php` → `autoload/Shared/Helpers/Helpers.php` (namespace `Shared\Helpers`, klasa `Helpers`)
+  - ZAMIENIONE: ~140 plików — `\S::` → `\Shared\Helpers\Helpers::`
+  - CLEANUP: usunięto 12 nieużywanych metod (set_array_value, parse_name, clear_redis_cache, get_domain, pre_dump, escape, chmod_r, rrmdir, rcopy, pre, json_to_array, is_empty_dir)
+  - FIX: `array_cartesian_product()` — iteracja po niezdefiniowanej zmiennej `$array` zamiast parametru `$input`
+  - NOWY: `tests/stubs/Helpers.php` — stub klasy Helpers dla testów
+  - USUNIETA: `autoload/class.S.php`
+- **Shared\Html\Html** — `autoload/class.Html.php` → `autoload/Shared/Html/Html.php`
+- **Shared\Email\Email** — `autoload/class.Email.php` → `autoload/Shared/Email/Email.php`
+- **Shared\Image\Image** — `autoload/class.Image.php` → `autoload/Shared/Image/Image.php`
+- **Shared\Log\Log** — `autoload/class.Log.php` → `autoload/Shared/Log/Log.php`
+- **Mobile_Detect** — USUNIETA: przestarzała detekcja UA (v2.8.16), zastąpiona responsive design
+  - USUNIETA: metoda `S::is_mobile()` i 3 warunki mobilne w `front\view\Site`
+  - USUNIETE z `LayoutsRepository`: pola `m_html`, `m_css`, `m_js`
+- Testy: 454 OK, 1449 asercji
+
+---
+
 ## ver. 0.282 (2026-02-16) - Cache cleanup, Shared namespace
 
 - **Shared\Cache namespace** — przeniesienie CacheHandler i RedisConnection do `Shared\Cache\`
diff --git a/docs/FRONTEND_REFACTORING_PLAN.md b/docs/FRONTEND_REFACTORING_PLAN.md
index 0537e9f..2576708 100644
--- a/docs/FRONTEND_REFACTORING_PLAN.md
+++ b/docs/FRONTEND_REFACTORING_PLAN.md
@@ -78,17 +78,17 @@ Panel administratora (33 moduły) został w pełni zmigrowany na architekturę D
 ### autoload/ root (klasy utility)
 | Klasa | Linii | Status |
 |-------|-------|--------|
-| S | ~1130 | htacces() ~500 linii — generowanie .htaccess; reszta to utility |
+| S | ~960 | PRZENIESIONA do Shared\Helpers\Helpers — 12 metod usunieto, bug fix |
 | Tpl | ~90 | OK — silnik szablonów, bez zmian |
 | CacheHandler | ~50 | ZMIGROWANY do `Shared\Cache\CacheHandler` — wrappery usuniete |
 | RedisConnection | ~40 | ZMIGROWANY do `Shared\Cache\RedisConnection` — wrappery usuniete |
 | Email | ~100 | OK — PHPMailer wrapper (drobne poprawki) |
 | Log | ~20 | OK — audit logging |
-| DbModel | ~60 | OK — base ORM |
+| DbModel | — | USUNIETA — logika wbudowana w `shop\Promotion` |
 | Cache | ~50 | USUNIETA — zastapiona CacheHandler (Redis) w ver. 0.282 |
 | Html | ~80 | OK — form helpers |
 | Image | ~100 | OK — GD wrapper |
-| Mobile_Detect | — | Third-party, bez zmian |
+| Mobile_Detect | — | USUNIETA — przestarzala detekcja UA, zastapiona responsive design |
 
 ### cms/ (1 klasa)
 | Klasa | Status |
diff --git a/docs/PROJECT_STRUCTURE.md b/docs/PROJECT_STRUCTURE.md
index 4e620fa..53bd74a 100644
--- a/docs/PROJECT_STRUCTURE.md
+++ b/docs/PROJECT_STRUCTURE.md
@@ -27,10 +27,9 @@ Dokumentacja struktury projektu shopPRO do szybkiego odniesienia.
 - ~~`autoload/class.Cache.php`~~ — usunięta w ver. 0.282
 - Zastąpiona przez `CacheHandler` (Redis) we wszystkich wywołaniach
 
-#### Klasa S (pomocnicza)
-- **Plik:** `autoload/class.S.php`
+#### Helpers (`Shared\Helpers\Helpers`)
+- **Plik:** `autoload/Shared/Helpers/Helpers.php`
 - **Metody cache:**
-  - `clear_redis_cache()` - czyści cały cache Redis (flushAll)
   - `clear_product_cache(int $product_id)` - czyści cache konkretnego produktu
 
 ### Wzorce kluczy Redis
@@ -105,7 +104,8 @@ shopPRO/
 │   │   └── factory/            # Fabryki/helpery
 │   ├── Domain/                 # Repozytoria/logika domenowa
 │   ├── Shared/                 # Wspoldzielone narzedzia
-│   │   └── Cache/              # CacheHandler, RedisConnection
+│   │   ├── Cache/              # CacheHandler, RedisConnection
+│   │   └── Helpers/            # Helpers (ex class.S.php)
 │   ├── front/                  # Klasy frontendu
 │   │   ├── Controllers/        # Nowe kontrolery DI (Newsletter)
 │   │   ├── Views/              # Nowe widoki (Newsletter, Articles, Languages, Banners)
@@ -155,13 +155,14 @@ Pelna dokumentacja tabel: `DATABASE_STRUCTURE.md`
 
 ## Klasy pomocnicze
 
-### \S (autoload/class.S.php)
-Główna klasa helper z metodami:
+### \Shared\Helpers\Helpers (autoload/Shared/Helpers/Helpers.php)
+Główna klasa helper (przeniesiona z `class.S.php`) z metodami:
 - `seo($val)` - generowanie URL SEO
 - `normalize_decimal($val, $precision)` - normalizacja liczb
 - `send_email()` - wysyłanie emaili
 - `delete_dir($dir)` - usuwanie katalogów
 - `htacces()` - generowanie .htaccess i sitemap.xml
+- `clear_product_cache($id)` - czyszczenie cache produktu
 
 ### Medoo
 - Plik: `libraries/medoo/medoo.php`
@@ -184,10 +185,7 @@ Główna klasa helper z metodami:
 $product = \shop\Product::getFromCache($product_id, $lang_id, $permutation_hash);
 
 // Czyszczenie cache produktu
-\S::clear_product_cache($product_id);
-
-// Czyszczenie całego cache
-\S::clear_redis_cache();
+\Shared\Helpers\Helpers::clear_product_cache($product_id);
 ```
 
 ## Refaktoryzacja do Domain-Driven Architecture
@@ -413,5 +411,16 @@ Pelna dokumentacja testow: `TESTING.md`
 - USUNIETA: `class.Cache.php` — legacy file-based cache.
 - UPDATE: 6 plikow przepietych z `\Cache::fetch/store` na `CacheHandler` (ShopProduct, ShopPaymentMethod, ShopCategory, ShopTransport, ShopAttribute, DictionariesRepository).
 
+## Aktualizacja 2026-02-16 - class.S.php migration, Mobile_Detect removal, S cleanup
+- USUNIETA: `class.Mobile_Detect.php` — przestarzala detekcja mobilna (UA v2.8.16), zastapiona responsive design.
+- USUNIETA: metoda `S::is_mobile()` i 3 warunki mobilne w `front\view\Site` (m_html/m_css/m_js zawsze puste).
+- USUNIETE z `LayoutsRepository`: pola `m_html`, `m_css`, `m_js` (save + defaultLayout).
+- CLEANUP `class.S.php`: usunieto 12 nieuzywanych metod (set_array_value, parse_name, clear_redis_cache, get_domain, pre_dump, escape, chmod_r, rrmdir, rcopy, pre, json_to_array, is_empty_dir).
+- FIX: `array_cartesian_product()` — iteracja po niezdefiniowanej zmiennej `$array` zamiast parametru `$input`.
+- PRZENIESIONA: `class.S.php` → `Shared\Helpers\Helpers` (namespace `Shared\Helpers`, klasa `Helpers`).
+- ZAMIENIONE: ~140 plikow — `\S::` → `\Shared\Helpers\Helpers::`.
+- NOWY: `tests/stubs/Helpers.php` — stub klasy Helpers dla testow.
+- USUNIETA: `autoload/class.S.php` — zastapiona przez `Shared\Helpers\Helpers`.
+
 ---
 *Dokument aktualizowany: 2026-02-16*
diff --git a/docs/UPDATE_INSTRUCTIONS.md b/docs/UPDATE_INSTRUCTIONS.md
index d32e808..ee833ae 100644
--- a/docs/UPDATE_INSTRUCTIONS.md
+++ b/docs/UPDATE_INSTRUCTIONS.md
@@ -18,15 +18,15 @@ Aktualizacje znajdują się w folderze `updates/0.XX/` gdzie XX oznacza dziesią
 
 ## Procedura tworzenia nowej aktualizacji
 
-## Status biezacej aktualizacji (ver. 0.282)
+## Status biezacej aktualizacji (ver. 0.284)
 
-- Wersja udostepniona: `0.282` (data: 2026-02-16).
+- Wersja udostepniona: `0.284` (data: 2026-02-16).
 - Pliki publikacyjne:
-    - `updates/0.20/ver_0.281.zip`, `ver_0.281_files.txt`
-    - `updates/0.20/ver_0.282.zip`, `ver_0.282_files.txt`
+    - `updates/0.20/ver_0.283.zip`, `ver_0.283_files.txt`
+    - `updates/0.20/ver_0.284.zip`, `ver_0.284_files.txt`
 - Pliki metadanych aktualizacji:
-    - `updates/changelog.php` (dodane wpisy `ver. 0.281`, `ver. 0.282`)
-    - `updates/versions.php` (`$current_ver = 282`)
+    - `updates/changelog.php` (dodane wpisy `ver. 0.283`, `ver. 0.284`)
+    - `updates/versions.php` (`$current_ver = 284`)
 - Weryfikacja testow przed publikacja:
     - `OK (454 tests, 1449 assertions)`
 
diff --git a/updates/0.20/ver_0.283.zip b/updates/0.20/ver_0.283.zip
new file mode 100644
index 0000000..bd548ac
Binary files /dev/null and b/updates/0.20/ver_0.283.zip differ
diff --git a/updates/0.20/ver_0.283_files.txt b/updates/0.20/ver_0.283_files.txt
new file mode 100644
index 0000000..55edd30
--- /dev/null
+++ b/updates/0.20/ver_0.283_files.txt
@@ -0,0 +1,6 @@
+F: ../autoload/class.S.php
+F: ../autoload/class.Email.php
+F: ../autoload/class.Html.php
+F: ../autoload/class.Image.php
+F: ../autoload/class.Log.php
+F: ../autoload/class.Mobile_Detect.php
diff --git a/updates/0.20/ver_0.284.zip b/updates/0.20/ver_0.284.zip
new file mode 100644
index 0000000..186712a
Binary files /dev/null and b/updates/0.20/ver_0.284.zip differ
diff --git a/updates/0.20/ver_0.284_files.txt b/updates/0.20/ver_0.284_files.txt
new file mode 100644
index 0000000..5cab2dd
--- /dev/null
+++ b/updates/0.20/ver_0.284_files.txt
@@ -0,0 +1 @@
+F: ../autoload/class.DbModel.php
diff --git a/updates/changelog.php b/updates/changelog.php
index bf0d478..ab1512b 100644
--- a/updates/changelog.php
+++ b/updates/changelog.php
@@ -1,3 +1,16 @@
+<b>ver. 0.284 - 16.02.2026</b><br />
+- CLEANUP - usunieta klasa DbModel (base ORM) — logika wbudowana bezposrednio w shop\Promotion
+<hr>
+<b>ver. 0.283 - 16.02.2026</b><br />
+- UPDATE - migracja class.S.php do Shared\Helpers\Helpers (~140 plikow przepietych)
+- UPDATE - migracja class.Html.php do Shared\Html\Html
+- UPDATE - migracja class.Email.php do Shared\Email\Email
+- UPDATE - migracja class.Image.php do Shared\Image\ImageManipulator
+- UPDATE - migracja class.Log.php do Shared\Log\Log (usunieta — logika przeniesiona)
+- CLEANUP - usunieta class.Mobile_Detect.php (przestarzala detekcja UA)
+- CLEANUP - usunieto 12 nieuzywanych metod z klasy S
+- FIX - array_cartesian_product() — blad iteracji po niezdefiniowanej zmiennej
+<hr>
 <b>ver. 0.282 - 16.02.2026</b><br />
 - UPDATE - Cache cleanup: eliminacja legacy class.Cache.php, migracja CacheHandler i RedisConnection do Shared\Cache namespace
 - UPDATE - 60 odwolan CacheHandler i 12 odwolan RedisConnection przepietych na Shared\Cache\
diff --git a/updates/versions.php b/updates/versions.php
index ba671d1..211079b 100644
--- a/updates/versions.php
+++ b/updates/versions.php
@@ -1,5 +1,5 @@
 <?
-$current_ver = 282;
+$current_ver = 284;
 
 for ($i = 1; $i <= $current_ver; $i++)
 {